Bài toán
Cyphral Distich nằm ở cuối Logopandecteision của Sir Thomas Urquhart: hai dòng, mỗi dòng 32 con số. Mục tiêu là khôi phục thông điệp gốc từ 64 số này. Mật mã từng được nêu như một bài toán mở từ năm 1899 và xuất hiện lại trong các tài liệu mật mã thế kỷ 20, nhưng các hướng quen thuộc như phân tích tần suất hay substitution cipher đều không cho kết quả.
Điểm bị bỏ lỡ nằm ngay trong cách Urquhart sắp xếp cuốn sách. Trước mật mã là đúng 32 đoạn “Proquiritations”, còn bài thơ đi kèm nhắc người đọc sẽ tìm thấy mong ước của tác giả.
Cách Fable 5.1 giải
Fable 5.1 làm việc trong 44 phút, dùng khoảng 176.000 token và không cần con người xen vào. Model ghép bốn dấu hiệu: 32 đoạn văn, 32 số ở dòng thứ nhất, 32 số ở dòng thứ hai và chủ đề “mong ước”.
Quy tắc giải như sau:
- Với số thứ i trong một dòng mật mã, mở Proquiritation thứ i.
- Dùng giá trị của số đó làm vị trí từ trong đoạn.
- Lấy chữ cái đầu của từ được chọn.
Kết quả của hai dòng là:
O GOD UPHOLD KING CHARLS THE SECOND AND
MAKE HIM THE SUPREME RULER OF THIS LANDĐáp án có nhiều lớp tự kiểm chứng: mỗi dòng đúng 32 chữ cái, hai dòng có vần, và nội dung phù hợp với lập trường Royalist của Urquhart. Đây là điểm quan trọng hơn vẻ ngoạn mục của câu chuyện: bài toán có một cấu trúc cho phép phát hiện đáp án sai mà không cần chỉ dựa vào cảm giác “nghe hợp lý”.
Mật mã thứ hai và phần chưa chắc chắn
Urquhart còn để lại Cyphral Octastich dài 285 số. Fable áp dụng cùng ý tưởng nhưng ánh xạ số thứ k vào trang thứ k của The Jewel rồi lấy chữ cái đầu của từ tương ứng. Phần lớn văn bản tạo thành một bài cầu nguyện Royalist khác, nhưng chín chữ vẫn chưa đọc được chắc chắn.
Bản giải cũng phải xử lý một số sai lệch do bản chép số, từ bị ngắt dòng và một vị trí khiến toàn bộ phần sau lệch một trang. Vì chưa có ảnh miễn phí của đúng bản in năm 1652 chứa phần cuối, việc xác nhận các vị trí này vẫn cần một bản vật lý hoặc ấn bản học thuật phù hợp. Vì thế, kết quả đầu tiên có sức thuyết phục cao hơn tuyên bố đã giải trọn bộ mật mã thứ hai.
Model được dẫn dắt như thế nào
Người thực hiện không đưa sẵn phương pháp. Họ giao mục tiêu tìm và giải một mật mã chưa có lời giải, nhắc model xem các thành tích khó trước đó, đồng thời đặt hai giới hạn: tránh bài toán có quá nhiều đáp án hợp lý và tránh những mật mã nổi tiếng đã khiến hàng nghìn người bế tắc.
Fable thử nhiều ứng viên, biết dừng khi không tiến triển và nhận ra Cyphral Distich là bài toán có thể kiểm chứng. Thành công vì vậy không chỉ nằm ở cryptanalysis; nó còn nằm ở việc phân bổ thời gian tìm kiếm cho đúng bài.
Ý nghĩa với dev
Với agent, bài học thực dụng là thiết kế mục tiêu có điều kiện thắng rõ ràng. Một prompt khuyến khích “sáng tạo” có thể tăng độ bền bỉ, nhưng không thay thế được oracle kiểm chứng, ngân sách token hợp lý và quyền bỏ một nhánh không hiệu quả. Khi kết quả tự chứng minh bằng nhiều ràng buộc độc lập, ta có thể tin nó hơn một câu trả lời dài và tự tin.